پیـــش بـــه ســـوی خـــدا

نقدی بر چهار استاد

( اونق - کمالی - قربانپور - گرگیج )

نگارنده : محمدجان بهلکه  (ابوالیاس)، گنبدکاوس

بسم الله الرحمن الرحیم

هدف از این نوشتار تخطیه ی اساتید معظّم ، نبوده بلکه مقصود ممانعت از شیوع افکار تکفیری در منطقه است. ابتدا نوشته ای از استاد تنگلی می آورم ، سپس اظهارات اساتید معظّم ، قربان محمد آخوند اونق و گلدی آخوند کمالی و احمد آخوند قربانپور و مولوی گرگیج را در مغایرت  با مطلب استاد تنگلی آورده  و ذیل هر مطلب به نقدی کوتاه می پردازم . قابل ذکر است که  چهار  استاد  در محفل فقهی احناف ترکمن صحرا حضور دارند. و  نیز  گفتنی است  در تاریخ 30 / 5 / 93  در مناظره ای آرام که  نگارنده  با آخوند عبدالله  مردانی و همراهانش  شکل داد ، در خاتمه ی آن  مناظره خطاب  به اعضای محفل فقهی احناف ترکمن صحرا درخواست کرد ، تا در موضوع ندای غایبانه اولیای الهی و حاضر و ناظر دانستن انسان کامل ، تشکیل جلسه دهند ، ولی واکنشی رویت نشد . حال به نوشته ی استاد تنگلی توجّه کنیم:

استاد عبدالرحمن آخوند تنگلی می نویسد(برگردان به فارسی) : « حدیث شریف وارد شده است :ما مِن مُسلِمٍ یَُسلّمُ علیّ الّا ردّ الله علیّ روحی حتّی اردّ علیه السلام. یعنی ؛ رسول گرامی اسلام ( ص)  فرمود: هر مسلمانی که بر من سلام دهد ، خداوند روحم را به من باز می گرداند و من جواب سلام او را برمی گردانم. خاتمه ی مفسّرین اسماعیل حقّی در تفسیر روح البیان می نویسد: بر اساس آن حدیث ، حضرت رسول (ص) در عالم برزخ حیات دارند و چون در طول شبانه روز، هیچ زمانی ، از سلام دهندگان به حضرت رسول (ص) ، خالی نیست ، و  آنچه حضرت رسول (ص) می فرماید روحم به من بازگردانده می شود، به این معناست که خداوند حواسّ و درک و سمع و کلام من را باقی گذاشته است و به طور کلی درک و فهم روحانیت محمّدی زایل نمی شود، زیرا او (ص) جان جهان است و او (ص) در جهان غیبت ندارد » . [ استاد تنگلی ، میزان الاعتدال جلد چهارم ص 185 و184]

اظهارات استاد قربان محمد آخوند اونق :

کلیپ مربوط به اظهارات استاد قربان محمد آخوند اونق در ذیل مطلب برای دانلود  قرار داده شده است.  استاد اونق علم غیب پیامبر اعظم ص به طور استغراقی ، را  نفی می کند ، ولی علم غیب پیامبر ص را بر اموری که خدا آگاه می سازد ، ثابت می داند .

استاد اونق علیرغم اینکه علم غیب استغراقی پیامبر ص را  نفی می کند ، در اثنای سخنان خود به این حدیث اشاره می کند ، که پیامبر ص فرمود:

 « خداوند ید (دست) خود را بر من گذاشت و من خنکی آن را حسّ کردم و  من همه چیز را دانستم  » عبارت عربی حدیث: (  ... فرأیته وضع کفه بین کتفی حتی وجدت  برد  انامله بین ثدیی  فتجلی لی کل شیٔ   و  عرفت )

ضمناً ،  استاد اونق به مطلبی از کتاب بزّازیّه اشاره می کند که آن کس که به حاضر و عالم دانستن مشایخ اعتقاد کند ،کافر می گردد .

لینک دانلود کلیپ صوتی استاد اونق 

نقدی بر مطلب استاد اونق :  در نقد مطلب کتاب بزّازیّه ، در ادامه ، مطلبی از علّامه ابن عابدین رح را می آوریم که در تأویل مطلب بزّازیّه و نظایر آن مطلب ، قلم زده است.

چنانکه توجّه کرده اید ، استاد اونق گرفتار تناقض گویی شده است . ما  در کتب علمای اهل سنّت و جماعت به نصوصی بر می خوریم که علم پیامبر ص را حتّی بر زمان وقوع قیامت ، جایز دانسته اند: 

1. شرح مقاصد جلد ثانی ص 204 و 205 : ... والجواب أن الغيب ههنا ليس للعموم بل مطلق أو معين هو وقت وقوع القيمة بقرينة السياق ولا يبعد أن يطلع عليه بعض الرسل من الملائكة أو البشر .  

یعنی : جواب این است که غیب در اینجا { آیه ی فوق الذکر} برای عموم نیست بلکه مطلق یا معین است که به قرینه سیاق آیه وقت واقع شدن قیامت است و بعید نیست که بعضی رسولان از ملائکه یا بشر بر آن اطلاع داشته باشند .

2. فیض القدیر شرح جامع الصغیر (علامه مناوی) : (خمس لا يعلمهن إلا الله) على وجه الإحاطة والشمول كليا وجزيئا فلا ينافيه ... الی آخره ( جستجو کنید در نرم افزار مکتبه شامله ).

ترجمه: پنج امر است که فقط خدا آن را می داند به طوری که احاطه و علم کلی و جزیی به آنها دارد و این منافاتی ندارد که خداوند بعضی افراد خاص خود را بر بسیاری از امور غیبی حتی از این امور پنج گانه { قیامت ، و ...} مطلع گرداند چون اینان امور جزیی هستند و انکار کردن آن توسط معتزله انکاری از روی ستیزه جویی است.

 3. و امّا  ، شیخ عبدالحق محدّث دهلوی به علم کلّی حضرت محمّد مصطفی ص به استناد حدیث ، تصریح می کند: اشعه اللمعات شرح مشکاة المصابیح ، جلد اول ص 333 : {در ترجمه و شرح حدیث} : « فعلمت ما فی السموات و الارض » پس دانستم هر چه در آسمان ها و هر چه در زمین بود . عبارت است از حصول تمامه علوم جزوی و کلّی و احاطه آن. خواند آن حضرت ص مناسب این حال و به قصد استشهاد بر امکان آن این آیت را که : و کذلک نری ابراهیم ملکوت السموت و الارض و همچنین نمودیم ابراهیم خلیل الله علیه الصلوة و السلام را ملک عظیم تمامه آسمان ها را و زمین را ... { بخشی از این مطلب در حاشیه النبراس ص 574 نقل شده است }

۳ و ۴ و ... منابع دیگری هم هست .

سوال : اگر پیامبر ص و اولیای کامل الهی به چنان علمی متّصف باشند ، آیا  شرک  به  خدا  نیست؟!

جواب : خیر ، گرچه انسان کامل ، به تایید نصوص حدیثی ، آنگونه توصیف شود، با این حال انسان کامل چیزی جز مَظهر و آینه ی اوصاف الهی نبوده و عقل و فهم و درک وی به ذات خداوندی نمی رسد. و نفی استقلالیّت اولیای الهی ، دوری از شرک به خدا است . ظاهر و مَظهر  بر  وجه  اتمّ  با یکدیگر تغایر دارد . تأمل و تدبّر .

*****

اظهارات استاد گلدی آخوند کمالی

کانال تلگرامی حوزه علمیّه خادمیّه با مدیریّت استاد گلدی آخوند کمالی در پاسخ به این پرسش :

« آیا پیامبر اکرم صلی الله علیه و سلم حاضر و ناظر بر امّت می باشد؟ »

در سه قسمت مطالبی می نویسد که در یک بخش می آورد: ... در عقیده اهل سنّت و الجماعة تکفیر اهل قبله صحیح نیست و در اصحّ اقوال تکفیر کسی که قائل به علم غیب داشتن پیامبر است ، صحیح نمی باشد زیرا اینکه بعضی از مغیبات به نبیّ اکرم ، بصورت وحی نمایان می شود اما با این وجود در بعضی کتب معتبر فقه حنفی عباراتی یافت می شود که حکم به کافر گردیدن (کسی که ادّعای علم غیب داشتن نبی اکرم را دارد) داده اند .

 وفي الخانية والخلاصة: لو تزوج بشهادة الله ورسوله لا ينعقد ويكفر لاعتقاده أن النبي يعلم الغيب.  البحر الرائق شرح کنز الدقائق

(کسی ازدواج کرده و بگوید شاهد من خدا و پیامبر است نکاح او صحیح نیست و کافر میگردد زیرا اعتقاد کرده که نبی اکرم غیب می داند.)

کانال تلگرامی حوزه علمیّه خادمیّه:   https://telegram.me/khademiieh    

نقدی بر مطلب استاد کمالی : علّامه ابن عابدین رح از معتمدین در فقه احناف و از اهل ترجیح است. ایشان - درست در برابر مساله ای که کانال تلگرامی استاد کمالی مطرح کرده است - می فرماید: 

 « و ذکر فی جامع الفصولین مسئلة بالفارسیه حاصلها فیما لو تزوجها بلاشهود و قال ان الله و رسوله او الملک یشهدان انه یکفر لانه اعتقد ان الرسول او الملک یعلم الغیب ثم استشکل ذلک بما اخبر به صلی الله تعالی علیه و سلم من المغیبات و کذا ما اخبر به عمر و غیره من السلف ثم اجاب بانه یمکن التوفیق بان المنفی هو العلم بالاستقلال لا العلم بالاعلام ...} » مجموعه رسائل ابن عابدین جلد ثانی ص 311 

یعنی؛ در جامع الفصولین مسأله ای فارسی ذکر شده که می گوید: اگر کسی بدون شاهدان، اقدام به ازدواج کند و بگوید:« شاهدان ما خدا و رسول خدا و یا فرشته است »، گوینده ی این قول کافر می شود زیرا او به علم غیب رسول (ص) یا فرشته اعتقاد دارد. و امّا در این مسأله اشکالی پیش خواهد آمد زیرا حضرت رسول (ص) از غیبیّات خبر می داد و همچنین حضرت عمر رض و دیگران از پیشینیان از غیب خبر دادند. و در پاسخ این اشکال می گوید:امکان توفیق و جمع دو مسأله هست به این شیوه که : نفی علم غیبی که کفریّه است علم استقلالی است نه علم غیبی که به اعلام خداوندی است. مجموعه رسائل ابن عابدین جلد ثانی ص 311 

 تفسیر ابوالسعود: { ياأيها النبى إِنَّا أرسلناك شَاهِداً } على مَن بُعثتَ إليهم تُراقبُ أحوالهم و تُشاهدُ أعمالَهم وتتحمَّلُ منهم الشَّهادةَ بما صدر عنهُم من التَّصديقِ والتَّكذيبِ و سائرِ ما هُم عليهِ من الهدى والضَّلالِ وتُؤدِّيها يومَ القيامةِ أداءً مقبُولاً فيما لهُم وما عليهم. ( همین تعابیر در تفسیر الفتوحات الالهیه علی الجلالین نیز نقل شده )

تفسیر روح المعانی (تفسیر سوره احزاب / الجزء 11صفحه 223) : و أشار بعض السادة الصوفية إلى أن اللّه تعالى قد أطلعه صلّى اللّه عليه وسلم على أعمال العباد فنظر إليها ولذلك أطلق عليه عليه الصلاة والسلام شاهد. قال مولانا جلال الدين الرومي قدس سره العزيز في مثنويه : 

در نظر  بودش  مقامات العبـــــــاد  ...  زان سبب   نامش خدا   شاهد   نهاد

*****

اظهارات استاد احمد آخوند قربانپور : کلیپ سخنرانی استاد احمد آخوند قربانپور در کانال تلگرامی وی منتشر شده است ، ایشان با استناد به کتاب مجمع الانهر می گوید : قیّوم دانستن غیر خدا از کفریّات است. و در ادامه در پاسخ به سوال از ندای غایبانه اولیای الهی می گوید :  مهم نیست اولیای الهی از دور صدای ما را بشنوند یا نه ، با این حال ندای غایبانه اولیای الهی به اسنناد کتب جایز است . ولی نباید اولیای الهی را حاضر و ناظر دانست .

دانلود کلیپ استاد قربانپور " اسماء الحسنی 28 " از دقیقه 57  به بعد گوش کنید.

برای دانلود کلیپ صوتی استاد احمد آخوند قربانپور به کانال تلگرامی مربوطه نیز میتوانید مراجعه فرمایید.

 کانال تلگرامی ارشادات استاد قربانپور :   https://telegram.me/Nedayefaraghi

نقدی بر اظهارات استاد قربانپور :

** دیده شدن اولیای الهی در اماکن متعدده  : علّامه تفتازانی - از مشاهیر بزرگ اهل سنّت متخصّص علم کلام و عقاید - می فرماید : تعجّب از بعضی فقهای اهل سنّت است که گفته اند ، در مورد ابراهیم بن ادهم رح روایت شده است او را در روز ترویه در بصره دیده اند و در همان روز به طور همزمان ، در مکّه نیز دیده شده است ، کسی که این مطلب را جایز بشمارد ، کافر است و انصاف آن مطلبی است که علّامه نسفی نقل کرده که از او سوال شده که آیا این کلام جایز است : حکایت شده ، کعبه یکی از اولیاء را زیارت کرده ؟! ؛ که علّامه  نسفی پاسخ داده ، امور خلاف عادت که کرامت اهل ولایت شمرده شود در نزد اهل سنّت جایز است. { شرح المقاصد ، جلد سوم ، المقصد السادس / فی السمعیات فصل فی النبوه ص 329 } 

سوال مهمّ : به نظر شما اساتید بزرگوار، روحانیت ابراهیم بن ادهم به کدام یک از آن دو بدن دیده شده در دو شهر مختلف تعلّق دارد ؟!  

« قیّوم » از نام های خداوند متعال است. قیّوم ، آنکه قایم و استوار  به ذات خویش است و قیام و استواری چیزهای دیگر به اوست. قیّوم بودن خداوند استقلالی بوده و چیزی در وجود مقدّم بر خداوند نیست .

قال النبی ص : اوّل ما خلق الله نوری . اوّلین مخلوق حضرت ختمی مرتبت ، محمّد مصطفی ص است و سایر مخلوقات از بازتاب نور محمّدی ص به وجود آمده است. سیّد شریف جرجانی در شرح کلام قاضی ایجی در « شرح المواقف » ( از کتب معتبر اهل سنت در فن کلام و عقاید ) می نویسد:

وجه الجمع بینه و بین الحدیثین الأخرین: اول ما خلق الله القلم، و اول ما خلق الله نوری: انّ المعلول الأول من حیث انّه مجرد، یعقل ذاته و مبدأه یسمّی عقلا، و من حیث انّه واسطه فی صدور سائر الموجودات و نفوس العلوم یسمّی قلماً، و من حیث توسطه فی افاضه انوار النبوه کان نوراً لسید الأنبیاء.( شرح المواقف جلد ۷ ص ۲۶۱ )

ترجمه : وجه جمع بین آن و بین دو حدیث دیگر: که اوّل مخلوق خدا ،  قلم  ، و اوّل مخلوق خدا ، نور من است ‌، اینکه معلول اوّل از حیث اینکه مجرّد است و ذات و مبدأش تعقل می گردد عقل نامیده می شود، و از حیث اینکه واسطه در صدور سایر موجودات و نفوس علوم می گردد قلم نامیده می شود، و از حیث واسطه بودن آن در افاضه انوار نبوت، نور سرور انبیاء می باشد.

تو     اصل  وجود   آمدی     از نخست

دگر  هر چه موجود شد     فرع  توست ( شیخ اجلّ سعدی )

امام ربّانی ملقّب به مجدّد الف ثانی و مستشهد المتکلّمین می نویسد: حقيقت محمّدي - ص- كه ظهور اوّل است و حقيقة الحقايق است، به آن معني كه حقايق ديگر، چه حقايق انبياء كرام و چه حقايق ملائكه ي عظام، كالظلال (مانند سايه ها ) اند مر او (ص) را ، او (ص) اصل حقايق است. قال(ص):اوّل ما خلق الله نوري. و قال ( ص) : خُلِقْتُ من نورالله و المومنون مِنْ نوري. پس ناچار ، آن حقيقت واسطه بود در ميان ساير حقايق و در ميان حق - جلّ و علا - و وصول به مطلوب، احدي را بي توسّط او (ص) محال باشد. فهو نبيّ الانبياء و المرسلين و ارساله رحمة للعالمين - عليه و عليهم الصلوات و التسليمات. [ مكتوبات امام رباني ملقب به مجدد الف ثاني ، جلد سوم مكتوب 122 ، ص 690

 روحانیّت انسان های کامل بعد از حضرت رسول ص ، همه  هر کدام به حکم خلیفه الهی بودن مظهر اوصاف الهی اند ...

مولانای بزرگ:

گر تو خواهی همنشینی با خدا * رو نشین تو در  حضور اولیا

جان گرگان و سگان از هم  جداست     ...       متّحد   جان های    شیران خداست

مکتوبات جلد ۲ ص ۲۵۴ ( تصحیح ایوب گنجی ) : معامله ی انسان کامل تا به جایی می رسد که او را « قیّوم » جمیع اشیاء به حکم خلافت می سازند و همه را افاضه ی وجود و بقا و سایر کمالات ظاهری و باطنی به توسّط او می رسانند .

استاد فقید، عالم شریعت و طریقت ، نظر آخوند ماهری علیه الرحمه می نویسد: « لولاه لما وجدنا اذ هو اصل کلّ شی ء » یعنی ؛ اگر او (ص) نبود ،  ما به وجود نمی آمدیم؛  زیرا او اصل هر شی ء است . « فلا بدّ من رعایة الآداب و ان یحترم النبیّ صل الله علیه و سلّم غایة الاحترام و ان یری کانّه حیّ ینظر الینا »  

یعنی ؛ لازم است ادب ها را رعایت کردن و احترام گذاشتن بر نبی علیه السلام نهایت احترام را و بداند او را مثل زنده ، نگاه می کند بر ما. [مناظره دینی عبدالقادر آخوند داغستانی و نظر آخوند ماهری ص63 و ص 65]

جالب است بدانید از نام های خداوند ، اوّل و آخر و ظاهر و باطن ، همین اسماء بر حضرت رسول ص نیز اطلاق شده است . قرآن چاپ پاکستانی دو صفحه اوّل نام های خدا و دو صفحه ی آخر نام های پیامبر ما ص گنجانده شده است . سیره نویس امام قسطلانی رح در المواهب اللدنّیّه به شرح آن اسماء النبی ص می پردازد ...

*******

اظهارات استاد مولوی گرگیج : استاد گرگیج کلیپی دارد که در شبکه ی ماهواره ای بارها پخش شده است. کلیپ مذکور در ادامه برای دانلود قرار داده شده است. مولوی گرگیج می گوید: توسّل جایز داریم ، توسّل ناجایز داریم ، اینکه  ندا می کنند یا فلان ، چه دلیلی دارد ؟! ، ...  غیر خدا را ، خدا می کنند ... اینکه ندا می کنند یا فلان اگر او علم ندارد و ندای ما را نمی شنود کار بیهوده ای است و اگر علم دارد و ندا را می شنود شرک است.  (کلیپ را ببینید )

دانلود کلیپ مولوی گرگیج

نقدی بر گفته ی مولوی گرگیج : آقای مولوی گرگیج را ارجاع می دهم به این مطلب : امام فخرالدین رازی رح عالم برجسته و مشهور اهل سنّت و جماعت در تفسیر کبیر ذیل آیه ی « ام حسبت ان اصحاب الکهف ... » می فرماید:

( ... وكذلك العبد إذا واظب على الطاعات بلغ إلى المقام الذي يقول الله كنت له سمعاً وبصراً فإذا صار نور جلال الله سمعاً له سمع القريب والبعيد وإذا صار ذلك النور بصراً له رأى القريب والبعيد وإذا صار ذلك النور يداً له قدر على التصرف في الصعب والسهل والبعيد والقریب . )

ترجمه از عربی به فارسی : .... همچنین بنده ای که بر بندگی و کارهای واجب خود ،‌ مواظبت نماید به مقامی می رسد که خداوند می گوید، من چشم و گوش او می شوم ( اشاره به حدیث قدسی در صحیح بخاری است : ... فإذا أحببته كنت سمعه الذي يسمع به وبصره الذي يبصر به ...  -  یعنی ؛ بنده ی مقرّب الهی مَظهر و آینه ی اوصاف الهی می شود ) و وقتی نور جلال خداوندی گوش برای او باشد، صدای دور و نزدیک را می شنود. و وقتی که نور خدا چشم برای بنده باشد، دور و نزدیک را می بیند. و وقتی آن نور دست برای بنده بشود، قادر بر تصرّف امورات سخت و آسان و نزدیک و دور می گردد.

 و در ادامه کلیپی از سریال حضرت عمر رض را جهت دانلود قرار می دهیم . در این کلیپ اصحاب کرام رض ندای یا محمّداه ص سر می دهند ... 

دانلود کلیپ سکانسی از سریال حضرت عمر رض { یا محمداه ص }

•  برای دانلود کلیپ ها به وبلاگ مراجعه شود .

عبدالرحمن الجامی در الفواید الضیاییه ، شرح کافیه ( در علم نحو) ص ۱۰۰ : فاذا قلت یا محمداه فکانک تنادیه و تقول له تعال فانا مشتاق الیک ( هرگاه گفتی یا محمّداه گویی ندا می کنی او را  و  می گویی به او ، بیا من مشتاق تو ام).

تبصره: قابل توجّه آنهایی که ارادت ویژه ای به فقه و فقها دارند ، و می فرمایند ، فقه را از تصوف باید تفکیک کرد! ، ولی ما معتقدیم که فقه و تصوف قابل تجمیع است . علّامه ابن عابدین رح فقیه حنفی ، در مجموعه رسایل جلد ثانی ص ۲۸۰ در شعری به توصیف انسان کامل می پردازد ، آنجا که می فرماید :  و قل سیّدی یا من له الامر کلّه... .

********************

پایان

محمّدجان بهلکه ، گنبدکاو س : (09117516064 )

پنجشنبه 12  فروردین  1395